Is chloor goor? - Zwem Informatie- en Documentatiecentrum

Is chloor goor?

		Chloor en zuurgraad

		Chloorlucht

		De zuurgraad (pH)

		Is chloor goor?

		Chloor en huid en haar

Volgende				Vorige

Chloor en zuurgraad (pH)

Vervuiling van het oppervlaktewater maakt het steeds noodzakelijker om het zwemmen te beoefenen in speciaal daarvoor aangelegde zwembaden met een gesloten watersysteem:
de circulatiebaden. Dat betekent dat de badmeester is veranderd in een technoloog, werkzaam in een kostbaar chemisch bedrijf.

Het produkt, het zwemwater, moet aan vele eisen voldoen. Het water moet helder en reukloos zijn en het moet allerlei ziekteverwekkers die door de gebruikers worden meegebracht onschadelijk maken.

Voor al deze doelen wordt "chloor" gebruikt, samen met een aantal andere chemicaliën die de schadelijke effecten van chloor neutraliseren. Hierdoor ontstaat een labiele toestand, een wankel evenwicht in het zwemwater. Verstoring van dit chemisch evenwicht heeft tot gevolg dat het water gaat stinken, dat de ogen geïrriteerd raken en dat bacteriën en schimmels gaan groeien en dat ook virussen hun kans krijgen.

"Chloor is goor" was de slagzin van een actiegroep die in 1982 ijverde voor het verwijderen van chloor uit zwembaden.
Een alternatief werd niet gegeven, maar het zou jodium kunnen zijn. Deze stof wordt in Amerika gebruikt.
Aan het gebruik van jodium kleven echter ook bezwaren en trouwens "chloor is goed" als het maar nauwkeurig gedoseerd wordt.

Volgende				Vorige

Chloorlucht

Een geurtje in hetzwembad wordt vaak "chloorlucht" genoemd. Dit berust op een misverstand. Zowel het chloride-ion als het onderchlorigzuur dat in het zwemwater voorkomt zijn reukloos. Slechts wanneer de zuurgraad (pH) van het zwemwater onder pH4 is gedaald (zeer zuur water) kunnen zich chloormoleculen vormen, die een bepaalde geur veroorzaken. Een pH van 4 betekent echter ook, dat men in dit zure azijnwater niet kan zwemmen.

De bedoelde chloorlucht ontstaat door een binding van
chloride-ionen aan eiwitten. Huidschilfers bevatten eiwitstoffen. Deze eiwitstoffen komen met het gechloreerde zwemwater in aanrakingen gaan een verbinding aan met het chloor als dat in een (te) geringe dosering aanwezig is. Er ontstaan zogenaamde chlooraminen.

Indien er niet voldoende chloor in het zwemwater aanwezig is, verspreidt de verbinding een penetrante lucht. Valt deze lucht waar te nemen in een bad dan wijst dit niet op een te hoge dosering chloor in het water maar integendeel op een tekort. Er dient meer chloor aan het zwemwater te worden toegevoegd.

Volgende				Vorige

De zuurgraad (pH)

De zuurgraad van het water is een maat voor het aantal
waterstof-ionen in de vloeistof en wordt weergegeven met de pH. Erg zuur water heeft een lage pH (lager dan 7), alkalisch water heeft een hoge pH (hoger dan 7). De pH van lichaamsvloeistoffen is ongeveer 7,4.
De pH van zwemwater kan worden gemeten met een teststrookje, uit de pool-water-test-kit van Cunnigan of heel duur met een officiële pH-meter. Essentieel is dat de pH varieert tussen 7,2 en 7,8; dit is de garantie voor het achterwege blijven van chloorlucht en irritatie van de bindvliezen van de ogen. Bovendien kan er dan op een optimale desinfectie door aan het water toegevoegd chloor worden gerekend.

Waar komt het zuur vandaan? De lucht bestaat voor een deel uit koolzuurgas dat oplosbaar is in water. Koolzuurgas lost de gehele dag door op in het water van het zwembassin. De pH van het zwembad loopt, als er niets aan gedaan wordt, geleidelijk terug naar pH 3, een sterk zure reactie.

Volgende				Vorige

Is chloor goor?

In opdracht van het Ministerie van Milieu in België heeft de Universiteit van Louvain-la-Neuve in de jaren negentig een onderzoek verricht naar de schadelijkheid van chloor voor kinderen.

Volgens het onderzoek kunnen de chloordampen de weerstand van de longen aantasten, waardoor kinderen vatbaarder worden voor allergieën en astma.

De Belgische minister heeft om een vervolgonderzoek gevraagd en adviseerde om kinderen jonger dan twaalf jaar zoveel mogelijk uit het zwembad te houden.

Inmiddels heeft er vervolgonderzoek plaatsgevonden. Daaruit blijken twee zaken.
Ten eerste dat het Belgische onderzoek vermoedelijk te kleinschalig is geweest om met stelligheid over de toen vastgestelde feiten te kunnen praten.
Ten tweede dat chloormiddelen in een zwembad geen astmaklachten lijken te veroorazken bij kinderen. Maar chloorgebruik kan die klachten bij kinderen wel benadrukken.

Voor het Nationaal Platform Zwembaden | NRZ waren deze laatste visies reden om te stellen dat nog weer meer onderzoek op dit gebied een goede zaak is. Dit zou namelijk kunnen leiden tot meer duidlijkheid over het begrip "benadrukken van astma-klachten".
Het is nu volgens het platform nog niet helemaal duidelijk of het gebruik van chloormiddelen bijdraagt aan blijvende ernstige astma-klachten of dat de effecten wel aantoonbaar aanwezig bij een kind, maar dat ze uiteindelijk niet schadelijk van aard zijn.
Het is voor astama-patiënten wenselijk dat er op dit gebied in het geheel geen twijfels bestaan en dit is na de laatste stand van zaken toch nog enigszins het geval.

				Vorige

Chloor en huid en haar

	Voor overdekte zwembaden gelden de volgende chloornormen t.a.v. :
	vrij beschikbaar chloor: > 0,5 mg/l. en < 1,5 mg/l. (Geldt niet voor kleine - of onoverdekte bassins) Gebonden beschikbaar chloor: < 1,0 mg/l.
	Baden doen dagelijks onderzoek hieromtrent en wel tenminste bij opening en tegen sluitingstijd. Vaak zijn hun logboeken ter inzage. Opgemerkt dient te worden dat bij gebruik van chloorbleekloog als desinfectiemiddel, de zuurgraad (=PH) van het zwemwater tussen de 6.8 en 7,8 behoort te liggen. in de praktijk ligt de meestgewenste PH meestal tussen 7.2 en 7.6. Binnen deze normen is er geen gevaar voor huid en haar. Evenwel is nadouchen aan te raden om eventuele chloorsporen weg te wissen. Wanneer er een overmaat aan chloorbleekloog in het water aanwezig is heeft dit een bijtende werking op de lichaamsweefsels, waardoor beschadiging van de ademwegen, maagdarmkanaal, ogen en huid kan optreden. Met de huidige meetmethodes voor waterkwaliteit in zwembaden komt een overmaat van chloorbleekloog echter zeer zelden voor.

				Begin